„Alicja w Krainie Czarów” to klasyczna powieść literatury angielskiej, której znaczenie wykracza daleko poza ramy literatury dziecięcej. Utwór ten, napisany przez Lewisa Carrolla, angielskiego matematyka, logika i fotografa, łączy elementy surrealizmu, absurdu, parodii, logiki i alegorii. Pomimo baśniowej konwencji, jest to dzieło pełne głębokich warstw znaczeniowych, wielokrotnie analizowane przez badaczy literatury, filozofii i psychologii.

Fabuła

Bohaterką powieści jest dziewczynka imieniem Alicja, która podążając za Białym Królikiem wpada do króliczej nory i trafia do niezwykłego, onirycznego świata – Królestwa Czarów. Świat ten rządzi się odmiennymi prawami – fizycznymi, językowymi i logicznymi. Alicja spotyka szereg dziwacznych postaci: Kapelusznika, Marcowego Zająca, Gąsienicę, Królową Kier, Cheshire Cat – kota o znikającym uśmiechu, i wiele innych.

Podczas swej wędrówki Alicja wielokrotnie zmienia rozmiar ciała, uczestniczy w paradoksalnych rozmowach i obserwuje groteskowe sceny, które są jednocześnie zabawne i niepokojące. Jej przygoda kończy się niespodziewanie – budzi się i okazuje się, że cała podróż była snem.

Motywy i interpretacje

„Alicja w Krainie Czarów” to dzieło otwarte na wielość interpretacji:

• Metafora dorastania – fizyczne przemiany Alicji (rosnąca i kurcząca się postać) symbolizują zmiany dojrzewania psychicznego i emocjonalnego.
• Parodia i gra językowa – Carroll jako matematyk i logik wprowadza elementy zabawy słowem, kalambury, absurdy językowe i łamigłówki logiczne.
• Krytyka konwenansów – utwór parodiuje sztywność wiktoriańskiego wychowania, szkolnictwa i klasy społecznej.
• Surrealizm i absurd – Kraina Czarów to przestrzeń marzenia sennego, gdzie klasyczne reguły poznania i rzeczywistości zostają zawieszone.

Choć powieść uchodzi za literaturę dziecięcą, jej struktura i warstwa symboliczna czynią z niej dzieło uniwersalne i ponadczasowe.

Forma i styl

Carroll posługuje się stylem pozornie prostym, ale silnie nacechowanym ironią, absurdem i logiką paradoksu. Książka zawiera wiele wierszyków, zagadek i utworów parodystycznych (często nawiązujących do popularnych w XIX-wiecznej Anglii rymowanek). Dialogi są nasycone niejednoznacznością, a każda postać reprezentuje specyficzny sposób myślenia lub jego karykaturę.

Autor

Lewis Carroll, czyli Charles Lutwidge Dodgson (1832–1898), był wykładowcą matematyki w Oksfordzie. Znany z niezwykłej wyobraźni, zainteresowań językiem, logiką i fotografią, był twórcą nie tylko literatury dziecięcej, ale również wielu traktatów naukowych. Inspiracją do stworzenia Alicji była rzeczywista dziewczynka – Alice Liddell, córka dziekana oksfordzkiego kolegium Christ Church, którą Carroll często fotografował i której opowiadał fantastyczne historie.

Znaczenie i dziedzictwo

„Alicja w Krainie Czarów” to jedno z najbardziej wpływowych dzieł w historii literatury. Książka została przetłumaczona na setki języków, doczekała się niezliczonych adaptacji – teatralnych, filmowych, plastycznych i muzycznych. Dla kultury Zachodu Alicja stała się archetypem podróży w głąb świadomości, symbolem dziecięcej niewinności, ale i rozbijania granic poznania.

Dzieło doczekało się również kontynuacji – „Po drugiej stronie lustra” (Through the Looking-Glass, and What Alice Found There, 1871), które rozwija i pogłębia filozoficzną wymowę pierwowzoru.

Alicja w krainie czarów Lewis Carroll Ilustrowała Olga Siemaszko

Książka w  dobrym stanie, używana,

Okładka miękka

Liczba stron 201

Wydawnictwo Nasza Księgarnia

ISBN 8310085672